ECM Warsaw Festival 2025 po raz piąty

We wrześniu Warszawa ponownie stanie się miejscem spotkania artystów związanych z legendarną wytwórnią ECM.

Piąta odsłona festiwalu, który zadebiutował w 2019 roku jako hołd dla 50-lecia działalności ECM Records, powróci w tym roku do przestrzeni Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina – najważniejszej uczelni muzycznej w kraju. To właśnie tam od 3 do 6 września 2025 roku rozbrzmiewać będą dźwięki, które od ponad pół wieku definiują wrażliwość estetyczną jednej z najbardziej wpływowych oficyn fonograficznych świata.

ECM – skrót od Edition of Contemporary Music – to coś więcej niż wytwórnia. To znak rozpoznawczy artystycznej jakości i brzmieniowej doskonałości. Jej założyciel i producent, Manfred Eicher, od 1969 roku gromadzi wokół siebie artystów, którzy nie tylko nagrywają, ale współtworzą unikalną tożsamość ECM – tę, którą kiedyś opisano jako „najpiękniejsze dźwięki zaraz po ciszy”.

W katalogu ECM znajdziemy takie nazwiska, jak Keith Jarrett, Chick Corea, Arvo Pärt, Jan Garbarek, Tomasz Stańko, a wśród współczesnych – Marcin Wasilewski Trio, Maciej Obara czy Dominik Wania. To tylko wycinek niezwykle bogatej kolekcji ponad 1600 wydawnictw obejmujących muzykę jazzową, klasyczną i improwizowaną, pochodzącą z wielu zakątków świata. Każda z tych płyt to przykład nie tylko oryginalnego podejścia twórczego, ale także bezkompromisowego podejścia do produkcji, które uczyniło ECM punktem odniesienia w świecie muzyki.

Brzmienie ECM i charakterystyczna estetyka graficzna albumów od lat inspirują twórców, krytyków i kuratorów – były już tematem książek, dokumentów i wystaw. Pod przewodnictwem Eichera wytwórnia stała się zjawiskiem kulturowym, a nie tylko komercyjnym. Od 1984 roku jej działalność poszerzona została o serię ECM New Series, skupiającą się na muzyce klasycznej i współczesnej – jeszcze bardziej rozciągając granice dźwiękowej eksploracji. Jak trafnie zauważył „The Village Voice”, ECM stało się czymś więcej niż marką – to osobna forma muzycznego języka, „gatunek sam w sobie”.

Tegoroczna edycja festiwalu ponownie przybierze formę czterech odrębnych koncertowych wieczorów. W odróżnieniu od lat ubiegłych, program rozegra się jednak nie jesienią, lecz na przełomie lata – we wrześniowej aurze, w czasie szczególnie sprzyjającym wrażliwości i refleksji. Program zapowiada się – jak sam katalog ECM – różnorodnie i niezwykle intrygująco.

ECM Warsaw Festival 2025 – piąta edycja w rytmie piękna

Wrzesień nie przynosi końca – przeciwnie, to kulminacja lata, czas najbardziej nasyconych barw, dźwięków i emocji. Od 03 do 06 września 2025 roku Warszawa po raz piąty odda się dźwiękom ECM – wytwórni, która od ponad pół wieku odkrywa muzyczne światy poza granicami gatunków. Wciąż trwa 55-lecie ECM Records, a jego warszawska celebracja wybrzmi w przestrzeni Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina jak medytacja nad czasem, brzmieniem i ciszą pomiędzy nimi.

To nie tylko festiwal, to czterodniowy pejzaż emocji, który odsłania, jak różnorodna, żywa i nieprzewidywalna jest muzyczna wyobraźnia Manfreda Eichera i artystów, których gromadzi od 1969 roku. ECM to przecież nie tyle etykieta, co estetyka, czasem nawet filozofia. To przestrzeń, w której jazz i klasyka stają się raczej pytaniami niż odpowiedziami.

Koncert otwarcia – Dzień pierwszy – 3 września, środa: Giovanni Guidi Trio

Festiwal otworzy Giovanni Guidi – artysta, który od lat przemierza ECM-owskie szlaki z delikatnością poety i odwagą odkrywcy. Tym razem w trio z Joe Rehmerem (kontrabas) i Enrico Morello (perkusja), zanurzy nas w nowy materiał – świeży, ale uformowany w duchu głębokiej współpracy i wzajemnego słuchania. Poetyckie napięcia, impresje i nagłe przełomy – oto „A New Day” i jego rozświetlone cienie. Choć saksofon Jamesa Brandona Lewisa nie pojawi się fizycznie, jego duch będzie obecny, odbity w dynamice tria.

Giovanni Guidi to pianista o wyjątkowej wyobraźni dźwiękowej – liryczny i niepokorny zarazem. Koncert w Warszawie będzie nie tylko spotkaniem z jego najnowszą muzyką, lecz także z jego coraz dojrzalszym spojrzeniem na to, czym może być współczesny jazz: nie jako forma, lecz jako nieustannie przeobrażający się strumień emocji. Koncert Tria Giovanniego Guidiego podczas festiwalu ECM będzie wspaniałym przeżyciem muzycznym i godnym jego otwarciem.

Dzień drugi – 4 września, czwartek: Mathias Eick Quartet „Lullaby”

Norwegia Eicka to kraina nocy rozświetlonej łagodną trąbką. „Lullaby” – najnowszy projekt tego kompozytora i trębacza – to muzyka kołysząca i drżąca jednocześnie, łącząca kontemplację z iskrą. Eickowi towarzyszyć będą Kristjan Randalu na fortepianie, Hans Hulbækmo na perkusji oraz kontrabasista Trygve Waldemar Fiske, który zastąpi stałego członka kwartetu Ole Mortena Vågana. Ich brzmienie unosi się nad ziemią, jakby uchwycić chciało moment przed przebudzeniem.

Eick, który wcześniej współpracował m.in. z Joni Mitchell, Chickiem Coreą i Manu Katché, wypracował własny język muzyczny – nastrojowy, przestrzenny, wręcz filmowy. W „Lullaby” nie chodzi tylko o kołysankę – to także opowieść o melancholii, dzieciństwie, ale i o tym, jak muzyka potrafi odciążyć umysł w świecie pełnym hałasu.

Dzień trzeci – 5 września, piątek: Mette Henriette Trio „Drifting”

W piątkowy wieczór sala koncertowa stanie się przestrzenią ciszy, dźwięku i gestu. Norweska saksofonistka i kompozytorka Mette Henriette przyniesie do Warszawy swoje „Drifting” – album pełen delikatnych napięć, strukturalnej precyzji i emocjonalnego rozedrgania. Wywodząca się z rdzennego ludu Saamów zamieszkującego Laponię, przyciąga uwagę nie tylko subtelną prezencją, ale i wyjątkową wrażliwością muzyczną. Choć dorastała w Trondheim, artystyczne szlaki prowadziły ją przez Londyn, Nowy Jork, Paryż i Oslo.

Mette Henriette to postać osobna. Niezwykle intrygująca artystka ma rzadki dar przyciągania do siebie ludzi – i to nie byle jakich. Marina Abramović powierzyła jej główną rolę w swoim performansie w Nowym Jorku, a Anton Corbijn, autor kultowych portretów Joy Division i Björk, sfotografował ją z charakterystyczną surową czułością. Jej debiut w ECM – jako jednej z najmłodszych artystów w historii tej wytwórni – był owocem przypadkowego spotkania z Manfredem Eicherem, który odkrył jej talent i towarzyszy jej od początku drogi. Efektem tego okazał się podwójny album – półtorej godziny muzyki, która mówi własnym językiem. Po głośnym, dwupłytowym debiucie „Mette Henriette” (ECM, 2015), zyskała uznanie krytyków i poświęciła się pracy nad rozmaitymi formami sceniczno-muzycznymi – zarówno solo, jak i we współpracy z innymi artystami.

Najnowszy album, „Drifting”, powstał w nowoczesnych przestrzeniach Muzeum Muncha w Oslo, gdzie towarzyszyli jej pianista Johan Lindvall i wiolonczelistka Judith Hamann. Ostateczny kształt nagrań nadała wspólnie z Manfredem Eicherem. Na jej drugim w ECM albumie, Henriette eksploruje granice pomiędzy muzyką współczesną, kameralną i intymną improwizacją. Artystka porusza się pomiędzy dźwiękiem a ciszą z wyczuciem właściwym performansowi – nic dziwnego, że blisko jej do sztuk wizualnych, choreografii i Björkowskiego myślenia o formie jako żywym organizmie.To koncert, który może bardziej przypominać instalację artystyczną niż jazzowy set. A może właśnie dlatego tak bardzo jazzowy.

Dzień czwarty – 6 września, sobota: Florian Weber Quartet

Finał festiwalu to spotkanie z wyobraźnią Floriana Webera – pianisty, który wciąż redefiniuje język współczesnego kwartetu. Czy usłyszymy echa „Lucent Waters” z jego liryczną dramaturgią? A może znaki „Imaginary Cycles”, jego najbardziej awangardowego projektu z eufonium, serpentem i puzonami? W Warszawie pianista wystąpi ze swoim nowym kwartetem, lecz nietuzinkowym składzie: z Michelem Benitą, francuskim kontrabasistą o pastelowym brzmieniu; perkusistą Zivem Ravitzem, znanym ze współpracy z Yaronem Hermanem i Shaiem Maestro; oraz wybitną niemiecką flecistką Anną-Leną Schnabel, łączącą precyzję z intuicją improwizacji. Ten wieczór może być zarówno syntezą, jak i zapowiedzią – opowieścią o przyszłości, która już się dzieje.

Weber tworzy muzykę zanurzoną w ciszy, pełną nieoczywistości i harmonii bez ciężaru. Jego koncerty to doświadczenia emocjonalne – nie błyskotliwe popisy, lecz subtelne rozmowy pomiędzy instrumentami. Zamknięcie festiwalu jego koncertem to decyzja o tym, by zakończyć opowieść nie wykrzyknikiem, lecz znakiem zapytania.

Organizatorami ECM Warsaw Festival 2025 są agencja Golden Mine we współpracy z Universal Music Polska oraz ECM Records. Partnerami wydarzenia są: Uniwersytet Muzyczny Fryderyka Chopina, Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej, Włoski Instytut Kultury w Warszawie oraz Eventim.